عنوان مقاله: تنوع زیستی در بوم سازگان های خشکی و آبی
شناسه مقاله: 1-76-2026نویسندگان: رقیه منافی ، سهیلا منافی ،
تهدیدات ناشی از تغییرات اقلیمی و مداخلات مستقیم انسانی، پایداری زیستکره را از طریق تخریب بومسازگانهای خشکی و آبی با چالش جدی مواجه کرده است.این پژوهش با هدف بررسی و مقایسه تفاوتهای ساختاری در نرخ از دست رفتن گونهها در محیطهای خشکی و آبی و شناسایی عوامل کلیدی محرک تخریب زیستبومها انجام شده است.در این مطالعه از روش تحلیل اسنادی و مرور نظاممندSystematic Review) ) بر روی دادههای استخراجشده از پایگاههای داده اکولوژیک معتبر در بازه زمانی دو دهه اخیر (۲۰۰۵ تا ۲۰۲۵) استفاده شد تا روند تغییرات تنوع زیستی مورد تحلیل قرار گیرد.تحلیل دادهها نشان داد که اگرچه غنای گونهای در اکوسیستمهای خشکی (بهویژه جنگلهای استوایی) به لحاظ عددی بیشتر است، اما اکوسیستمهای آبی به دلیل حساسیت بالای بیولوژیک به تغییرات پارامترهای شیمیایی، دما و میزان اکسیژن آب، با نرخ سقوط و کاهش تنوع زیستی بسیار سریعتر و بیبازگشتتری نسبت به محیطهای خشکی روبرو هستند.جهت صیانت از توازن زیستی، ضرورت گذار از مدیریتهای ایزوله و تکبومسازگانه به سمت استراتژیهای مدیریت یکپارچهIntegrated Management) ) که پیوستگی میان محیطهای خشکی و آبی را مدنظر قرار میدهند، حیاتی است.
کلمات کلیدی:بومسازگان آبی، بومسازگان خشکی، پایداری ، تنوع زیستی، مدیریت اکوسیستم.