مقاله پذیرفته شده در همایش ملی احیای بوم‌شناختی بر پایه طبیعت با تاکید بر زنبورعسل

عنوان مقاله: نقش فناوری‌های پایش هوشمند در ارتقای اکولوژی منابع آب و مدیریت پایدار

شناسه مقاله: 1-158-2026

نویسندگان: سمیه بابازاده ، اکبر نوروزی ، مهران خجسته ،

چکیده مقاله

تحولات سریع در فناوری‌های دیجیتال، هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، سنجش از دور و تحلیل کلان‌داده‌ها، شیوه‌های پایش اکوسیستم‌های آبی و منابع آب را دگرگون کرده است. در دهه اخیر، فناوری‌های پایش هوشمند به عنوان ابزاری مؤثر برای جمع‌آوری، پردازش و تحلیل داده‌های هیدرولوژیکی و کیفیت آب در مقیاس‌های زمانی و مکانی مختلف مورد توجه پژوهشگران قرار گرفته‌اند. هدف این پژوهش بررسی نقش فناوری‌های پایش هوشمند در ارتقای مدیریت منابع آب، حفظ سلامت اکوسیستم‌های رودخانه‌ای و دریاچه‌ای و ارزیابی تغییرات کیفی و کمی آب است. روش تحقیق از نوع توصیفی - تحلیلی بوده و بر پایه مرور نظام‌مند مطالعات علمی منتشر شده در سال‌های اخیر انجام شده است. نتایج نشان می‌دهد که ترکیب فناوری‌هایی نظیر حسگرهای هوشمند کیفیت آب، شبکه‌های اینترنت اشیا، تصاویر ماهواره‌ای، پهپادها و الگوریتم‌های یادگیری ماشین، دقت، سرعت و قابلیت پیش‌بینی در پایش پارامترهای هیدرولوژیکی و سلامت منابع آبی را به طور چشمگیری افزایش داده است. همچنین یافته‌ها بیانگر آن است که این فناوری‌ها امکان شناسایی سریع آلودگی‌های آبی، پایش تغییرات سطح آب و خشکسالی و مدیریت سازگار با تغییرات اقلیمی را فراهم می‌کنند. با وجود مزایای فراوان، چالش‌هایی همچون هزینه‌های زیرساختی، استانداردسازی داده‌های هیدرومتری و محدودیت‌های فنی در برخی مناطق همچنان وجود دارد. در مجموع، فناوری‌های پایش هوشمند می‌توانند نقش تعیین‌کننده‌ای در توسعه مدیریت پایدار منابع آب و حفاظت از اکوسیستم‌های آبی ایفا کنند.

کلمات کلیدی:

پایش هوشمند، اکولوژی منابع آب، هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، سنجش از دور