همایش ملی احیای بوم‌شناختی بر پایه طبیعت با تاکید بر زنبورعسل

چکیده مقاله

زمینه: افزایش تقاضا برای تولید غذا در کنار محدودیت منابع طبیعی و پیامدهای منفی کاربرد گسترده نهاده‌های شیمیایی، لزوم بهره‌گیری از راهبردهای نوین در کشاورزی پایدار را ضروری ساخته است. در این میان، ریزجانداران مفید خاک و کودهای زیستی به عنوان ابزارهای مهم زیست‌فناورانه، نقش مؤثری در بهبود عملکرد گیاه، حفظ سلامت خاک و کاهش فشارهای زیست‌محیطی دارند. هدف: مقاله حاضر با رویکردی مروری، به بررسی نقش کودهای زیستی و ریزجانداران مفید خاک در بهبود پایداری بوم‌سازگان‌های کشاورزی می‌پردازد. روش پژوهش: این پژوهش با استفاده از روش مطالعه مروری (Literature Review) انجام شده و در آن، یافته‌های علمی منتشرشده در خصوص تأثیرات کودهای زیستی و ریزجانداران مفید بر جنبه‌های مختلف پایداری در کشاورزی مورد تحلیل و جمع‌بندی قرار گرفته است. یافته‌ها: ریزجانداران مفید خاک، از جمله باکتری‌های محرک رشد گیاه و قارچ‌های میکوریزا، از طریق افزایش فراهمی عناصر غذایی، بهبود ساختار خاک، تحریک رشد ریشه و ارتقای تحمل گیاه به تنش‌های زیستی و غیرزیستی، می‌توانند بهره‌وری نظام‌های کشاورزی را بهبود بخشند. استفاده از این نهاده‌های زیستی نه‌تنها موجب بهبود کمی و کیفی تولیدات کشاورزی می‌شود، بلکه در کاهش آلودگی خاک و آب، حفظ تعادل زیستی و حرکت به سوی مدیریت مبتنی بر طبیعت نیز مؤثر است. نتیجه‌گیری: نتایج مطالعات نشان می‌دهد که استفاده هدفمند از کودهای زیستی و ریزجانداران مفید خاک می‌تواند به عنوان راهبردی کلیدی برای کاهش مصرف نهاده‌های شیمیایی، حفظ سلامت خاک، افزایش بهره‌وری پایدار و ارتقای خدمات بوم‌سازگان در نظام‌های کشاورزی، به‌ویژه در شرایط تغییرات محیطی و اقلیمی، مؤثر واقع شود.

کلمات کلیدی:

بوم سازگان های کشاورزی، پایداری، ریزجانداران مفیدخاک، کودهای زیستی، کشاورزی پایدار